Yağmur Barajları Ne Kadar Doldurur?
Sağanak yağış barajları neden hemen doldurmaz? 1 mm yağışın anlamı, havza, gecikme ve İstanbul'da 1 puanlık artışın kaç milyon m³ suya denk geldiği.
Kısa cevap
Barajlardaki artış, şehre düşen yağıştan değil, barajın havzasına düşüp derelerle göle ulaşan sudan gelir. Şehirde sel yaşanması barajların dolduğu anlamına gelmez.
Yağışın barajlara etkisi genellikle ertesi sabahki ölçümde görünmeye başlar ve havzadaki su derelerden göle aktıkça birkaç gün sürebilir.
1 mm yağış ne demek?
1 mm yağış, 1 metrekarelik alana 1 litre su düşmesi demektir. Örneğin 1 km² alana düşen 10 mm yağış 10.000 m³ suya eşittir.
Bu suyun tamamı baraja ulaşmaz. Toprak suyun bir kısmını emer, bir kısmı buharlaşır, bitkiler tutar. Kuru geçen bir yazın ardından ilk yağışların önemli bölümü toprakta kalır; toprak doygunlaştıkça göle ulaşan su artar.
Şehirde sel olurken baraj neden aynı hızla yükselmez?
Kentteki beton ve asfalt yüzeyler suyu emmez. Bu su yağmur suyu kanallarına ve derelere hızla akar; dereler taşabilir. Ancak bu su çoğunlukla baraj göllerine değil, derelerin döküldüğü denize gider.
Barajların su topladığı havzalar çoğunlukla şehir merkezinin dışında, kuzey ve çeper bölgelerdedir. Bu yüzden baraj doluluğunu anlamak için yağışın şehre değil, havzalara ne kadar düştüğüne ve su idaresinin ölçümüne bakmak gerekir.
Küçük barajlar neden daha hızlı yükselir?
Doluluk oranı mevcut hacmin kapasiteye bölünmesidir. Kapasitesi küçük bir baraja birkaç milyon m³ su girmesi oranı çok artırır; aynı su büyük bir barajda küçük bir değişim yaratır.
Örneğin 14 Ekim 2026 sağanağının ardından İSKİ verisinde küçük Istrancalar barajları bir günde yaklaşık %19'dan %44'e çıktı. Büyük Ömerli Barajı ise aynı ölçümde neredeyse değişmedi.
İstanbul'da 1 puan ne kadar su?
İSKİ'nin yayımladığı mevcut hacim ve doluluk oranına göre İstanbul barajlarının toplam kapasitesi yaklaşık 868 milyon m³'tür. Bu nedenle İstanbul ortalamasında 1 puanlık artış yaklaşık 8,7 milyon m³ suya denk gelir.
Güncel oranı, bir önceki güne göre değişimi ve tam doluluk için gereken su miktarını Barajlar Doldu mu? sayfasında her gün güncel olarak görebilirsiniz.
